O Roztoczu...
Roztocze jest pasmem wzniesień, zaczynających się koło Kraśnika i biegnących łukiem z północnego zachodu na południowy wschód, za Lwów. Szerokość pasma roztoczańskiego mieści się w granicach 25 km, a długość ok. 180 km. Dzieli się ono na trzy części - Zachodnie, Środkowe i Południowe - głównie ze względu na zróżnicowanie fizjograficzne i geobotaniczne. Roztocze Południowe (inaczej Rawskie) jest najwyższe, zbudowane z wapieni trzeciorzędowych, wysokości na znacznym obszarze dochodzą do 360 m n.p.m., najwyższa jest Czartowa Skała koło Lwowa (414 m n.p.m.). Roztocze Środkowe (Tomaszowskie) pokrywają piaski, wapienie, wzgórza porastają lasy sosnowe. Roztocze Zachodnie, zwane też Szczebrzeszyńskim lub lessowym, posiada bardzo urozmaicony krajobraz. Na kredowych skałach wapiennych, występują tu liczne, długie, głębokie i rozgałęzione wąwozy, często pomiędzy polami lub terenami leśnymi. Na terenie Roztocza Zachodniego położony jest Szczebrzeszyn (50o42'N, 22o59'E), miasto uważane za "stolicę Roztocza Zachodniego". Najstarsza, zachodnia część miasta z warownym grodem leży na jednym z najwyższych trzech wzniesień, w miejscu, gdzie to wzniesienie prostopadłą ścianą, liczącą kilkadziesiąt metrów, opada w dół i łączy się z rzeką Wieprz, a następnie z jej bagienną dawniej doliną. W dolinie tej jeszcze do czasów II wojny światowej rosły trzciny, stąd słynne 'W Szczebrzeszynie chrząszcz brzmi w trzcinie'. W odległości ok. 1,5 km na południowy wschód rozciąga się płaszczyzna, przechodząca stopniowo w wał liczący ok. 2 km szerokości - tzw. Brodzką Górę. Od strony południowo - zachodniej miasto przylega bezpośrednio do góry zamkowej, a od północy pagórkowaty dotąd teren opada i falistą równiną łączy się z Padołem Zamojskim.